Ăn uống và tập luyện với người bệnh thận

 02/01/2013

Những bệnh nhân bị mắc các bệnh về thận thường gặp như viêm cầu thận, hội chứng thận hư, sỏi thận, thận đa nang, đặc biệt là suy thận cần phải tuân thủ chặt chẽ chế độ ăn, lao động và tập luyện dành cho bệnh nhân thận.

 

Người bệnh thận không nên ăn ớt cay

Nguồn: about.com

Chế độ ăn hợp lý cho người bệnh thận

Hạn chế chất đạm: Chuyển hóa đạm trong cơ thể sẽ tạo ra nhiều chất độc hại, các chất này được lọc qua thận gây quá tải và tổn thương thận. Vì vậy, khẩu phần ăn hạn chế chất đạm sẽ làm cho bệnh nhân cảm thấy dễ chịu, cải thiện tình trạng bệnh tật. Mức độ hạn chế đạm phụ thuộc vào giai đoạn của bệnh và phương pháp điều trị. Trong chế độ ăn của bệnh nhân thận, khuyến cáo ăn các thức ăn chứa đạm như trứng gia cầm, thịt nạc, cá, thịt gia cầm bỏ da. Các thức ăn này nên được chế biến bằng phương pháp luộc, sau đó nướng hoặc rán qua. Tuy nhiên số lượng phải theo đúng chỉ dẫn của bác sĩ điều trị, khuyến cáo ăn không quá 0,6 - 0,8g đạm/kg cân nặng/ngày. Ví dụ, bệnh nhân cân nặng 50kg có thể ăn 0,6 x 50 = 30g đạm/ngày, tương đương lượng đạm chứa trong 150 gam thịt lợn nạc hoặc thịt bò thăn hoặc 200g cá, vì cứ 100g thịt lợn nạc có chứa khoảng 20g đạm, 100g đạm thịt cá có chứa 15g đạm.

Giàu calo: Bệnh nhân bị suy thận phải ăn chế độ ăn giàu calo, tăng khoảng 30% so với bình thường (khoảng 3.000 Kcal), chia nhỏ thành 4 - 6 bữa/ngày, hạn chế đạm ở mức 0,3 - 0,4g/kg cân nặng/ngày. Nếu ăn không đủ calo thì sẽ làm thay đổi sự trao đổi chất trong cơ thể. Cơ thể sẽ đốt cháy chính mỡ và đạm của các tổ chức mô. Vì vậy cơ thể gầy yếu, tăng  hàm lượng các chất độc, và lúc này chế độ ăn hạn chế đạm sẽ mất ý nghĩa.

Không ăn nhiều muối: Người bị bệnh thận cần ăn thức ăn được chế biến nhạt. Ăn nhiều muối sẽ dẫn đến giữ nước trong cơ thể, tăng áp suất trong các mạch máu thận làm tăng gánh nặng cho thận. Khuyến cáo không ăn quá 2- 4g muối ăn/ngày. Những người kết hợp bị tăng huyết áp thì nên hoàn toàn không dùng muối.

Bệnh nhân thận không nên ăn các đồ kích thích như ớt cay, hạt tiêu, hành, tỏi, đồ dầu giấm, đồ muối chua, không ăn các loại nấm. Không nên ăn các thức ăn chế biến sẵn như thịt cá đóng hộp, thịt cá xông khói, giò chả... Vì trong khi chế biến nhà sản xuất thường cho nhiều muối. Chú ý, trong 2 - 3 lát bánh mì đã chứa không dưới 2g muối. Không nên uống rượu bia, các loại nước khoáng, đặc biệt là nước khoáng có nhiều natri. Có thể uống các loại nước quả tươi, nước chè và cà phê không đặc.

Cần phải hạn chế ăn các thức ăn có chứa nhiều phospho như phomát, gan, lạc, đậu đỗ; và các thức ăn có chứa nhiều kali như chuối, các loại quả khô, mứt hoa quả, không nên ăn sôcôla.

Các đồ ăn tốt cho bệnh nhân thận như gạo, bánh mì không có muối, mì ống, khoai tây và các loại rau khác, mứt hoa quả, có thể uống sữa, không hạn chế các thức ăn chay không mặn. Nên ăn các loại trái cây tốt cho thận như táo, dưa hấu, lê, đào.

Tránh tập luyện và lao động căng thẳng

Ngoài việc thực hiện chế độ ăn như đã nêu trên, người bị bệnh thận tránh tập luyện và lao động căng thẳng, đặc biệt trong điều kiện khí hậu nóng bức làm cơ thể mất nước theo đường mồ hôi. Vì khi thực hiện gánh nặng thể lực bất kỳ (lao động, tập luyện), trong cơ thể diễn ra sự phân bố lại dòng máu: tăng cường dòng máu đến hệ thống cơ bắp và các cơ quan như não, tim, phổi; giảm tối đa lượng máu về thận và các cơ quan tiêu hóa.

Ví dụ, trong hoạt động cơ căng thẳng, đặc biệt là thực hiện ở tư thế đứng, tuần hoàn thận giảm đáng kể, có thể giảm đến 50 -70% so với yên tĩnh, gây thiếu máu trầm trọng nhu mô thận trên cơ sở suy giảm chức năng thận ở người bệnh. Điều này dẫn đến tổn thương và tăng tính thấm của màng tiểu cầu thận đối với huyết tương, máu và hồng cầu, thậm chí trụ niệu, làm bệnh tình ngày càng tầm trọng.

Khuyến cáo bệnh nhân thận phải lao động nhẹ nhàng, tập luyện các bài tập có cường độ vận động thấp như đi bộ, đạp xe nhẹ nhàng, riêng bệnh nhân suy thận chỉ nên đi dạo.

TS. Đặng Quốc Nam (Theo SK&ĐS)

Cùng chuyên mục

NutiMilk
Hotline
Hotline